Met de verwijsindex Matchpoint is voor de betrokken professionals uit de Stadsregio Amsterdam in één oogopslag te zien welke instellingen en professionals hun zorg hebben geuit over dezelfde jongere en welke partij verantwoordelijk is voor de zorgcoördinatie. Voorwaarde hierbij is dat de daarvoor geautoriseerde professional een zogenaamde ‘ketenregistratie’ in het systeem doet, alleen dan krijgt men inzicht in de informatie.

Op de website  www.amsterdam.nl/matchpoint kunt u onder Informatie (linkerkolom) alles lezen over Matchpoint en kunt u bv. handleidingen, aansluitformulieren of brochures downloaden.

Matchpoint is in 2011 live gegaan. Stap-voor stap worden alle relevante instellingen en organisaties die in het Jeugddomein werken op de informatie-infrastructuur aangesloten.

Handmatig inloggen kan via: https://matchpoint.amsterdam.nl/matchpoint

Kraamzorg de Kraamvogel, Verloskundigen Zaanstreek en de GGD ZW hebben raamwerkafspraken gemaakt over wanneer elkaar te informeren.

Toestemming ouder(s) en beroepsgeheim

Overleg met een deskundige collega of aandachtsfunctionaris binnen uw organisatie is intern overleg. Toestemming van het kind of de ouder(s) voor  het verstrekken van gegevens is dan niet nodig. Dat geldt ook wanneer u een adviesgesprek bij BJZ/AMK heeft en daarbij de cliëntgegevens anoniem houdt.

Maar wanneer u melding doet of overleg heeft met iemand buiten uw organisatie, en daarbij gegevens over kind of ouder(s) verstrekt, is daarvoor toestemming nodig van kind of ouder(s). De regels hiervoor zijn echter niet eenduidig. De Wet bescherming persoonsgegevens bepaalt dat een cliënt vanaf 16 jaar zelf toestemming geeft aan een beroepskracht voor het verstrekken van zijn gegevens aan een ander (al dan  niet in de vorm  van het doen van een melding). De Wet op de jeugdzorg en de Wet inzake de geneeskundige behandelingsovereenkomst geven een cliënt dit recht vanaf zijn twaalfde jaar. Toch moet over een melding, als het gaat om een cliënt tot 16 jaar die nog thuis woont, ook gesproken worden met zijn ouder(s). Want bij de melding worden doorgaans niet alleen gegevens over de jongere verstrekt maar ook over zijn ouder(s).

De digitale Wegwijzer huiselijk  geweld, kindermishandeling en beroepsgeheim is er voor beroepskrachten die met een geheimhoudingsplicht te maken hebben.

Voor alle beroepsgroepen heeft het Ministerie van VWS een privacytool gegevens uitwisseling gemaakt. Hierin staan de stappen en afwegingen die horen bij het uitwisselen van gegevens met derden.  

De onderstaande tekst komt uit het derde deel van het basismodel meldcode. Deze tekst geeft achtergrondinformatie over het beroepsgeheim, het wettelijk meldrecht en de verhouding tussen het beroepsgeheim en het meldrecht.

Bron: Basismodel meldcode huiselijk geweld en kindermishandeling (bladzijde 18 t/m 22) 

3.2 Inhoud en doel van het beroepsgeheim

Algemene zwijgplicht

Iedere beroepskracht die individuele cliënten hulp, zorg, steun of een andere vorm van begeleiding biedt heeft een beroepsgeheim. Deze zwijgplicht, zoals het beroepsgeheim ook wel wordt genoemd, verplicht de beroepskracht om, kort gezegd, geen informatie over de cliënt aan derden te verstrekken, tenzij de cliënt hem daarvoor toestemming heeft gegeven. Doel van het beroepsgeheim is de drempel voor de toegang tot de hulpverlening zo laag mogelijk te maken en de cliënt het vertrouwen te geven dat hij vrijuit kan spreken. De zwijgplicht geldt bijvoorbeeld voor maat­ schappelijk werkers, intern begeleiders, ouderenwerkers, jeugdhulpverleners, medisch hulpverleners, medewerkers in de kinderopvang en in peuterspeelzalen. Het beroepsgeheim geldt ook voor begeleiders en hulpverleners van de reclassering en van justitiële (jeugd) inrichtingen, al maakt het gedwongen kader van het strafrecht in sommige gevallen een zekere inbreuk op de zwijgplicht.

De hierboven beschreven algemene zwijgplicht voor hulpverleners en begeleiders is niet specifiek opgenomen in een bepaalde wet, maar wordt afgeleid uit de privacybepalingen uit het Europees Verdrag voor de Rechten van de mens en de fundamentele vrijheden (artikel 8) en uit de Grondwet (artikel 10). Deze bepalingen worden nog eens ondersteund door artikel 272 Wetboek van Strafrecht dat een verbod bevat op het verbreken van geheimen die aan de beroepskracht zijn toevertrouwd.

Specifieke zwijgplicht

Een aantal beroepsgroepen kent een specifieke zwijgplicht die is geregeld in een ‘eigen’ wet. Dit geldt bijvoorbeeld voor medisch hulp­ verleners, zoals artsen en verpleegkundigen. Zij vinden hun zwijgplicht in artikel 88 van de Wet op de beroepen in de individuele gezondheidszorg en in artikel 7:457 Burgerlijk Wetboek. Voor beroepskrachten in de jeugdzorg is de zwijgplicht specifiek geregeld in artikel 53 van de Wet op de jeugdzorg. Vertrouwens­inspecteurs in het onderwijs kennen een eigen bepaling over de omgang met hun zwijgplicht in artikel 6 van de Wet op het onderwijstoezicht. Paradox van de geheimhoudingsplicht Er doet zich bij de omgang met de zwijgplicht een zekere paradox voor. De zwijgplicht is hét instrument bij uitstek om er voor te zorgen dat mensen naar de beroepskracht toe komen en ook bereid zijn om open over hun zorgen te spreken. Ze mogen er immers op vertrouwen dat hun verhaal niet zomaar elders terecht komt. Maar een te rigide omgang met het beroepsgeheim kan tot gevolg hebben dat een cliënt die dringend hulp nodig heeft juist niet geholpen wordt omdat de beroepskracht meent dat hij vanwege zijn beroepsgeheim niet in mag grijpen. Al met al is de omgang met het beroepsgeheim een vorm van evenwichtskunst: geheimhouding waar mogelijk, zorgvuldige doorbreking van het geheim waar nodig. Het basismodel meldcode wil daarin een hand­ reiking bieden voor zover het gaat om signalen van huiselijk geweld of kindermishandeling.

Vragen van toestemming

Bij het verstrekken van gegevens van een cliënt aan een ander, dus ook bij het doen van een melding aan het Advies- en Meldpunt Kinder­ mishandeling of aan het Steunpunt Huiselijk Geweld, geldt als hoofdregel dat de beroeps­ kracht zich inspant om toestemming voor zijn melding te krijgen. Het basismodel schetst daarvoor de werkwijze. Geeft de cliënt zijn toestemming, dan kan een melding worden gedaan. Weigert de cliënt ondanks de inspanning van de beroepskracht zijn toestemming, dan houdt het niet op maar maakt de beroepskracht een nieuwe afweging, zie daarover paragraaf 3.3.

NB1: De Wet bescherming persoonsgegevens bepaalt dat een cliënt vanaf zijn 16e jaar zelf toestemming geeft aan een beroepskracht voor het verstrekken van zijn gegevens aan een ander (al dan niet in de vorm van het doen van een melding). De Wet op de jeugdzorg en de Wet inzake de geneeskundige behandelingsovereenkomst geven een cliënt dit recht zelfs al vanaf zijn 12e jaar. Toch moet over een melding, als het gaat om een cliënt vanaf 12 of 16 jaar die nog thuis woont, ook gesproken worden met zijn ouders. Want bij de melding worden doorgaans niet alleen gegevens over de jongere verstrekt maar ook over zijn ouder(s).

NB2: Van het vragen van toestemming kan worden afgezien in verband met de veiligheid van de cliënt, van de beroepskracht of die van anderen.

3.3 Conflict van plichten

Zo oud als de zwijgplicht is ook de notie dat een beroepskracht door zijn beroepsgeheim in de knel kan komen. Er kunnen zich situaties voordoen waarin de beroepskracht alleen door zie daarover paragraaf 3.3. te spreken zijn cliënt kan helpen, terwijl hij voor dit spreken geen toestemming krijgt. Er kan in dat geval sprake zijn van een conflict van plichten. De plicht om te zwijgen vanwege het beroepsgeheim botst met de plicht om de cliënt te helpen juist door met een ander over hem te spreken. Het gaat dan altijd om een cliënt die zich in een ernstige situatie bevindt en die alleen kan worden geholpen door een ander bij de aanpak te betrekken.

In de (tucht)rechtspraak wordt in geval van een conflict van plichten erkend dat een beroeps­kracht ook zonder toestemming van de cliënt over hem mag spreken. Uiteraard moet een dergelijk besluit om de zwijgplicht te doorbreken zorgvuldig worden genomen

Beantwoording van de volgende vijf vragen leidt doorgaans tot een zorgvuldige besluitvorming:

1. Kan ik door te spreken zwaarwegende belangen van mijn cliënt of van zijn kinderen behartigen?

2. Is er een andere mogelijkheid om ditzelfde doel te bereiken zonder dat ik mijn beroepsgeheim hoef te verbreken?

3. Waarom is het niet mogelijk om toestemming van de cliënt te vragen of te krijgen voor het bespreken van zijn situatie met iemand die hem kan helpen?

4. Zijn de belangen van de cliënt die ik wil dienen met mijn spreken zo zwaar dat deze naar mijn oordeel opwegen tegen de belangen die de cliënt heeft bij mijn zwijgen?

5. Als ik besluit om te spreken aan wie moet ik dan welke informatie verstrekken zodat het geweld of de mishandeling effectief kan worden aangepakt?

Positie van de cliënt

Bij het besluit om de geheimhouding te doorbreken, speelt de positie van de cliënt een belangrijke rol. Bij cliënten die zich in een afhankelijke positie bevinden waardoor ze minder goed in staat zijn zelf op te treden tegen mishandeling of geweld, zal een beroepskracht eerder dan ‘gemiddeld’ kunnen besluiten dat hij zijn zwijgplicht verbreekt. Te denken valt op de eerste plaats aan kinderen en jongeren. Het kan dan gaan om kinderen die zelf cliënt zijn van de beroepskracht of om de kinderen van de cliënt.

Meerderjarigen beslissen in beginsel zelf over de wijze waarop ze hun leven inrichten en of ze daarin hulp of andere inmenging wensen. Dit zelfbeschikkingsrecht is een belangrijk uitgangspunt bij het bieden van hulp aan cliënten. Maar dit uitgangspunt is niet absoluut.

Er zijn situaties waarin een inbreuk op de zelfbeschikking noodzakelijk kan zijn omdat de cliënt in een zeer ernstige situatie verkeert. In geval van huiselijk geweld kan dit zeker aan de orde zijn. Uit onderzoek is gebleken hoezeer slachtoffers gevangen kunnen zitten in hun situatie, zodanig dat ze daar op eigen kracht niet uit komen. De beroepskracht zal zich eerst tot het uiterste in moeten spannen om de toestemming van zijn cliënt te krijgen. Maar krijgt hij deze niet, dan kan hij zich daar niet zondermeer bij neerleggen. Hij dient de ernst van de situatie waarin de cliënt zich bevindt af te wegen tegen het gegeven dat de cliënt hem geen toestemming geeft voor het doen van een melding. Komt hij tot de slotsom dat de cliënt, vanwege de ernst van het huiselijk geweld, tegen dit geweld moet worden beschermd, dan doet hij een melding, ook al heeft hij daarvoor geen toestemming. Hij komt dan in feite tot de conclusie dat het zware belang van zijn geheimhoudingsplicht in deze specifieke situatie moet wijken voor het nog zwaardere belang van het beschermen van zijn cliënt tegen zwaar en/of structureel geweld.

NB: Voor een zorgvuldige besluitvorming is het noodzakelijk dat de beroepskracht de situatie, voordat hij zijn besluit neemt, bespreekt met een deskundige collega en zonodig ook (op basis van anonieme cliëntgegevens) advies vraagt aan het Advies- en Meldpunt Kinder­ mishandeling of het Steunpunt Huiselijk Geweld.

Beoordeling van een besluit over het doorbreken van het beroepsgeheim Zou achteraf een toetsende organisatie gevraagd worden om een oordeel te geven over het optreden van de beroepskracht, dan wordt vooral de zorg-vuldigheid beoordeeld waarmee het besluit om de geheimhouding te verbreken tot stand is gekomen. Daarbij wordt onder andere gelet op:

• collegiale consultatie;

• raadpleging van het Steunpunt Huiselijk Geweld of het Advies- en Meldpunt Kindermishandeling;

• aanwezigheid van voldoende relevante feiten of signalen en zorgvuldige verzameling van deze feiten en signalen;

• zorgvuldige en concrete afweging van belangen;

• de contacten die er met de cliënt zijn geweest over de melding. Concreet gaat het er dan om of de beroepskracht zich, gelet op zijn mogelijkheden en op de omstandigheden waarin de cliënt verkeert, heeft ingespannen om de cliënt toestemming te vragen of om hem te informeren, indien het verkrijgen van toestemming niet mogelijk bleek.

Als hulpmiddel bij de besluitvorming over het verbreken van de geheimhoudingsplicht en het doen van een melding, wordt verwezen naar de website van de privacy helpdesk van het Ministerie van Justitie, www.huiselijkgeweld.nl/cgi-bin/ beroepsgeheim.cgi

3.4 Wettelijk Meldrecht

Voor vermoedens van kindermishandeling is het leerstuk van het conflict van plichten nog eens bevestigd in artikel 53 lid 3 van de Wet op de jeugdzorg dat een uitdrukkelijk meldrecht bevat. Iedere beroepskracht met een beroeps­ geheim of een andere zwijgplicht heeft op basis van dit wettelijk meldrecht het recht om vermoedens van kindermishandeling, zonodig zonder toestemming van het kind en/of de ouder, bij het Advies- en Meldpunt Kinder­ mishandeling te melden. Daarnaast omvat het meldrecht het recht voor de beroepskracht om op verzoek van het Advies- en Meldpunt Kindermishandeling informatie over het kind en/of zijn ouders te verstrekken, eveneens zonodig zonder toestemming van het kind en/of de ouder.

Voor vermoedens van huiselijk geweld waarbij alleen meerderjarigen zijn betrokken, zal de voorgenomen wet meldcode een vergelijkbaar wettelijk meldrecht gaan bevatten. Zolang deze wet en het daarin opgenomen meldrecht er nog niet zijn, biedt het conflict van plichten uitkomst in die gevallen waarin geen toestemming wordt verkregen - of kan worden gevraagd - en een melding toch noodzakelijk is om het geweld te stoppen en de cliënt tegen dit geweld te beschermen.

Aangiftebeleid

Kindermishandeling is strafbaar. Als er sprake is van kindermishandeling, moet aangifte dus worden
overwogen. Soms zal een betrokkene aangifte willen doen, soms zal een betrokken organisatie aangifte doen. Bouw de afweging om aangifte te doen daarom in de adviesvragen en werkprocessen in.

Meerdere partijen hebben een rol bij het bewaken van de veiligheid van kinderen en het doen van aangifte bij kindermishandeling. Bureau Jeugdzorg, waar ook het Advies- en Meldpunt Kindermishandeling onderdeel van is, heeft een centrale rol in de aanpak van kindermishandeling. Een belangrijke taak van Bureau Jeugdzorg is het doen van onderzoek naar de veiligheid van het kind of de kinderen en het waar nodig organiseren van de noodzakelijke bescherming en hulpverlening.

De Wet op de jeugdzorg geeft hiervoor de (wettelijke) kaders aan. De politie heeft niet alleen handhaving (van wet- en regelgeving), opsporing van strafbare feiten en hulpverlening (in noodsituaties) tot taak, maar ook signaleren en adviseren. Het Openbaar Ministerie ten slotte heeft de regie over het opsporingsonderzoek.

De samenwerking tussen deze partijen moet het starten van hulpverlening en bescherming niet in de weg staan, maar ondersteunen. Politie en BJZ/AMK stemmen hun activiteiten juist af bij (ernstige vormen van) kindermishandeling. In deze afstemming wordt ook bepaald of het doen van aangifte een meerwaarde heeft voor het kind op korte en langere termijn.

Een melding bij BJZ/AMK van een vermoeden van kindermishandeling is tamelijk ingrijpend voor  ouders. Ook al is er vaak al een heel proces aan vooraf gegaan en blijken ouders uw bezorgdheid niet te delen. Ouders horen liever van tevoren van u dat u van plan bent melding te doen dan van BJZ/AMK achteraf. Zo hebben ze niet het gevoel dat u achter hun rug om te werk bent gegaan. De ouder(s) op de hoogte stellen van de melding kan lastig zijn. Daarom volgen hieronder enkele tips voor het gesprek met de ouder(s) over de melding.

Het gesprek met de ouder(s) over een melding

• Neem de tijd voor het gesprek, wees serieus en laat de ouder(s) merken dat u bezorgd bent over hun kind.
• Vat uw zorgen zo concreet mogelijk samen voor  de ouder(s). Vertel daarbij ook dat u denkt dat er sprake is van kindermishandeling (dit in tegenstelling tot eerdere gesprekken waarin u het woord kindermishandeling juist niet moet noemen).
• Noem ook kort de gesprekken en stappen die er al geweest zijn.
• Deel de ouder(s) mee dat u uw vermoeden gaat melden bij BJZ/AMK, vraag geen toestemming.
• Leg duidelijk uit dat u merkt dat de ouder(s) niet dezelfde zorg of oplossing voorstaan als u. Of leg uit dat u het nodig vindt dat gespecialiseerde mensen de zorgwekkende situatie onderzoeken.
• Vertel de ouder(s) dat het zowel uw verantwoordelijkheid als die van uw organisatie is om bij deze ernstige zorgen BJZ/AMK in te schakelen.
• Omschrijf BJZ/AMK als een instelling waar iedereen, ook de ouder(s) zelf, terecht kan die zich zorgen maakt over  kinderen en iedereen die denkt dat er misschien sprake is van kindermishandeling.
• Vertel dat u het aan BJZ/AMK overlaat met de ouder(s) verder te praten over de zorgen.
• Voer het gesprek samen met een collega.

Zie de onderstaande gevolgen en signalen:

Gevolgen van huiselijk geweld

Slachtoffers van geweld kunnen zowel op fysiek, seksueel als op emotioneel gebied klachten ontwikkelen. In het algemeen is vastgesteld dat de levenskwaliteit daalt naarmate er meer geweldvormen werden ondervonden.

Gevolgen van huiselijk geweld zijn:

• fysieke aandoeningen
• isolement door schaamte over het geweld en het fysieke letsel
• psychische klachten

bron: www.movisie.nl (huiselijk geweld, gevolgen)

Er is ook een signalenlijst in pdf, zoals deze wordt gebruikt bij de basistraining Huiselijk Geweld. Klik hier voor de signalenlijst.

Korte checklist voor het signaleren van eergerelateerd geweld

bron: www.handelingsprotocol.nl

Steunpunt Huiselijk Geweld Zaanstreek - Waterland (SHG)

Huiselijk geweld kan alleen stoppen als je er zelf iets aan doet. Als je zelf de verantwoordelijkheid neemt voor je eigen veiligheid en de veiligheid van anderen.

Met vragen over huiselijk geweld kun je altijd terecht bij het Steunpunt Huiselijk Geweld Zaanstreek - Waterland. Het is één aanspreekpunt voor slachtoffers, plegers en iedereen die op de een of andere manier te maken heeft met huiselijk geweld.

Heb je behoefte aan een luisterend oor of wil je informatie en advies, bel dan anoniem met

(075) 65 18 311, 7 dagen per week 24 uur bereikbaar

Bij situaties van huiselijk geweld die levensbedreigend zijn en waar onmiddelijk ingegrepen moet worden, belt u direct het alarmnummer 112. 

Advies en Meldpunt Kindermishandeling

Wanneer u belt krijgt u een deskundige van het Advies en Meldpunt Kindermishandeling (AMK)  aan de lijn. U kunt anoniem uw verhaal doen en krijgt een aantal vragen. Bijvoorbeeld: Wat heeft u precies gezien? En wanneer? Hoe kent u het slachtoffer? Zijn er andere mensen op de hoogte?

Het AMK controleert meteen of een kind of gezin al bekend is. Na het gesprek (dat al snel een half uur duurt) vertelt de AMK medewerker wat hij of zij gaat ondernemen. Er zijn drie mogelijkheden:

1. Advies

Tijdens een telefoongesprek schat een AMK medewerker de ernst van de situatie in en geeft advies. Misschien raadt hij/zij u aan om contact te zoeken met het Centrum voor Jeugd en Gezin bij u in de buurt. Of met de ouders. Of met een leraar of betrokkene op school. Afhankelijk van de situatie kunt u soms zelf steun bieden aan het kind of het gezin.
In dringende gevallen kan er contact opgenomen worden met de politie. Na een adviesgesprek onderneemt het AMK zelf geen actie. Er wordt ook geen dossier aangelegd. De medewerker vertelt dit duidelijk, zodat u weet waar u aan toe bent.

2. Melding

Vindt u een adviesgesprek niet voldoende, dan kunt u een officiële melding doen. Het AMK mag pas stappen ondernemen als ze uw naam en telefoonnummer hebben. Uw naam wordt nooit door het AMK aan het betrokken gezin prijsgegeven. De medewerker die u gesproken heeft, overlegt uw melding altijd met collega's. Om een betere inschatting van de situatie te maken.

3. Onderzoek

Als het AMK inschat dat een gemeld kind waarschijnlijk wordt mishandeld, doet het AMK onderzoek naar de gezinssituatie van het kind. Tijdens zo'n onderzoek praat het AMK met de ouder(s)/verzorgers. Er wordt ook informatie ingewonnen bij school en de huisarts. Als er inderdaad sprake is van kindermishandeling, dan zet het AMK hulpverlening in gang. Samen met de ouders zoekt het AMK naar passende hulpverlening. Als de ouders niet mee willen werken, kan het voorkomen dat de Raad voor de Kinderbescherming of Bureau Jeugdzorg wordt ingeschakeld. Alles wordt in het werk gesteld om de situatie van het kind te verbeteren.

Wat kunt u niet verwachten.

Het AMK is geen alarmdienst die na elk telefoongesprek hulptroepen op een gezin afstuurt. In een gesprek tussen u en een AMK medewerker wordt de situatie zo goed mogelijk ingeschat. De AMK medewerker overlegt bijna altijd met collega's. Als het nodig is wordt er onderzoek gedaan. Afhankelijk van de uitkomst onderneemt het AMK stappen.

Voor meer informatie over het AMK kunt u hier een brochure downloaden (36 kB).
Schema 'Wat gebeurt er als ik bel' (22 kB ).

Bel het AMK

Als u rondloopt met een vermoeden van kindermishandeling kunt u terecht bij het AMK (Advies- en Meldpunt Kindermishandeling). Ook als u het niet zeker weet. Het AMK is te bereiken via 0900- 123 123 0.

Bron: www.watkanikdoen.nl: wat_gebeurt_er_als_ik_bel

Eigen deskundigheid staat voorop

De lijstjes met signalen wijzen u de weg  bij het in kaart brengen ervan. Ze zijn niet meer en niet minder dan  een hulpmiddel. Om goed te kunnen handelen, is het belangrijk dat u altijd uitgaat van uw eigen deskundigheid. Als beroepskracht heeft u kennis van de ontwikkeling van kinderen en bent u bij uitstek degene die afwijkend gedrag kan signaleren. Vertrouw op uw kennis, ervaring en intuïtie en neem uw gevoel over  de situatie serieus. Maak concreet waar u zich feitelijk zorgen over maakt (inclusief de vraag  of er misschien sprake is van seksueel misbruik) en deel uw zorgen over een kind of gezin met een deskundige collega of aandachtsfunctionaris.

Belangrijk! wees zorgvuldig

Het opmerken van de signalen in de lijst hierna hoeft geen grond te zijn voor een vermoeden van kindermishandeling of huiselijk geweld. Een andere oorzaak is ook  mogelijk. Bovendien is deze lijst niet volledig. Ook  andere signalen, die niet in deze lijst staan, kunnen wijzen op kindermishandeling of huiselijk geweld. Met andere woorden: wees zorgvuldig.

Vormen van huiselijk geweld

• (ex)partnergeweld/relatiegeweld
• ouderenmishandeling
• eergerelateerd geweld
• oudermishandeling: kinderen die hun ouder(s) mishandelen
• achterlating/huwelijksdwang

voor meer informatie: http://www.huiselijkgeweld.nl

Het begrip huiselijk geweld is nog niet wettelijk omschreven. In dit protocol sluiten we aan bij de omschrijving die de overheid hanteert:

Huiselijk geweld is geweld dat door iemand uit de huiselijke of familiekring van het slachtoffer wordt gepleegd. Hieronder vallen lichamelijke en seksuele geweldpleging, belaging en bedreiging (al dan niet door middel van, of gepaard gaan met, beschadiging van goederen in en om het huis).

Belangrijk: de combinatie kinderen en huiselijk geweld betekent altijd kindermishandeling. De handelwijze bij huiselijk geweld is hetzelfde als bij kindermishandeling of een vermoeden daarvan.

Opvoedingsproblemen
Zorgen over een kind hoeven niet op kindermishandeling of huiselijk geweld te duiden. Ze kunnen ook te maken hebben met de opvoeding. Als u denkt dat de problemen veroorzaakt worden door de opvoedingssituatie, neem dan contact op met het Centrum voor Jeugd en Gezin.

Het gaat om de bescherming van cliënt, ouder(s) en of kind. U maakt de keuze: melding doen of zelf hulp regelen/bieden. Ga uit van uw competenties en verantwoordelijkheden. Belangrijk bij melding: laat dit eerst aan de cliënt, ouder(s) en/of het kind weten. Biedt u zelf hulp? Volg dan de effecten en doe alsnog melding als de situatie niet verbetert.

Meld in de verwijsindex risicojongeren (Matchpoint)

Tip!

Check de lijst met openingszinnen in het protocol kindermishandeling (hoofdstuk 7).

Van contacten met de cliënt over de melding kunt u afzien:

• als de veiligheid van de cliënt, die van uzelf, of die van een ander in het geding is;

• als u goede redenen hebt te veronderstellen dat de cliënt daardoor het contact met u zal verbreken.
  (bron: Basismodel meldcode huiselijk geweld en kindermishandeling)

Afsprakenset CJ(G).

Hier toevoegen korte uitleg en powerpoint of prezi

dit is de eerste pagina

dit moet op de tweede pagina

 bron: Baartman 2010

Voor toelichting op het schema zie het protocol kindermishandeling, bladzijde 9 t/m 12.

Definitie in het kort:

Kindermishandeling is het doen en laten van ouders, of anderen in soortgelijke positie ten opzichte van een kind, dat een ernstige aantasting of bedreiging vormt voor de veiligheid en het welzijn van het kind (Baartman, 2010)

Met kinderen tot 19 jaar worden ook ongeboren baby's bedoeld. Ook die kunnen slachtoffer zijn van kindermishandeling.

Belangrijk: de combinatie kinderen en huiselijk geweld betekent altijd kindermishandeling. De handelwijze bij huiselijk geweld is hetzelfde als bij kindermishandeling of een vermoeden daarvan.

De definitie hieronder staat in de wet op de jeugdzorg (www.jeugdzorg.nl):

'Kindermishandeling is elke vorm van voor een minderjarige bedreigende of gewelddadige interactie van fysieke, psychische of seksuele aard die de ouders of andere personen ten opzichte van wie de minderjarige in een relatie van afhankelijkheid of van onvrijheid staat, actief of passief opdringen, waardoor ernstige schade wordt berokkend of dreigt te worden berokkend aan de minderjarige in de vorm van fysiek of psychisch letsel'

Waar ouders staat worden ook stief-,adoptie- en pleegouders bedoeld. Kinderen kunnen ook in een relatie van afhankelijkheid ten opzichte van beroepskrachten verkeren.

Opvoedingsproblemen
Zorgen over een kind hoeven niet op kindermishandeling of huiselijk geweld te duiden. Ze kunnen ook te maken hebben met de opvoeding. Als u denkt dat de problemen veroorzaakt worden door de opvoedingssituatie, neem dan contact op met het Centrum voor Jeugd en Gezin.

Er is de laatste tijd veel aandacht voor het signaleren van kindermishandeling. Op de Huisartsenposten is het aantal meldingen van een vermoeden kindermishandeling erg laag. De inspectie eist van de Huisartsenposten dat er bij elk kind tussen de 0-18 jaar waarover een contact plaatsvindt, een screening wordt gedaan op vermoeden kindermishandeling. Dit geldt tevens voor het autoriseren van telefonische contacten.

Op dit moment zijn de huisartsenposten CHZW samen met de HVZW bezig om de scholing rond kindermishandeling te organiseren. Vanaf september 2011 zal ZONH in samenwerking met het AMK (Advies- en Meldpunt Kindermishandeling) en het SHG ZW (Steunpunt Huiselijk Geweld Zaanstreek - Waterland) bij elke HOED een bezoek afleggen. Doel van het bezoek is scholing op het gebied van kindermishandeling. De scholing wordt voor een deel bekostigd door de huisartsenposten. Het overige deel wordt gesubsidieerd door RAAK (regionale aanpak kindermishandeling, valt onder gemeente).

Daarnaast wordt de richtlijn/beslisboom 1ste/2de lijn geïmplementeerd bij de huisartsenpost. Deze beslisboom is ontwikkeld in samenwerking met de GGD (aanpak Kindermishandeling), de Huisartsenposten, de HVZW en de kinderartsen uit het WLZ en ZMC. De richtlijn zal worden aangeboden tijdens de bovengenoemde scholing. Klik hier voor de beslisbomen huisartsenpost